M.Ö. II. Yüzyıldan M.S. 14. yüzyıla kadar  olan dönemde, Çin`in başkenti olan Pekin`den başlayan “ İPEK YOLU “ ve BAKIRYOLU “ kervanlarının konakladığı; Suriye, Malatya, Gürün,Kayseri ve Suriye- Malatya-Hekimhan-Sivas tali yolu üzerinde yer alan Yazıhan`ın tarihi, milattan önceki yıllara dayanmaktadır. Özelikle Buzluk köyünde bulunan mağaralar bunu göstermektedir.

   Osmanlı döneminde ise Sultan III. Murat Han, Yazıhan`ın 10 km güneyinde kendi adıyla anılan “ Sultan Murat Han Kervansarayı`nı İran seferleri sırasında ( 1593 inşa ettirmiştir. Bu yol üzerinde bulunan Kırkgöz Köprüsü`de XV-XVI. Yüzyılda Osmanlılar tarafından yapılmış olup, Karakaya baraj gölü suları altında kalmıştır.
Yazıhan İlçesinin Cumhuriyet Dönemi tarihçesi 1936 yılında başlamıştır. Buraya gelen aşiretler arazinin düz (ova) olması sebebiyle ve “ Sultan Murat Han “ adına izafeten konakladıkları ve bu ovaya “ YAZIHAN “ adını vermiştir.

   Yazıhan  09.05.1990 tarih ve 3644 sayılı Kanunla İlçe olurken, 30 köy ve 64 mezra ilçeye bağlanmıştır. İlçe 610 km2 `lik alana sahiptir.

Coğrafi Yapısı :

   İlçemiz Malatya`ya 40 km uzaklıkta olup, kuzey ve güneybatısında Hekimhan, batı ve güneybatısında Akçadağ, doğusunda Arguvan ve güneyinde Malatya il merkezi yer almaktadır. Yeryüzü şekli itibariyle, güneyden kuzeye doğru eğim yükselmekte, kuzeyde dağlık ve vadilik alanlar arazinin % 50 sini oluşturmaktadır. Dağlık alanların olduğu kısımlar orman alanı olup, meşe ve çalılıklarla kaplıdır.    Arazinin denizden ortalama yüksekliği 800 m iken dağlık alanlarda 1500 m`ye çıkmaktadır.

Nüfus Durumu

   İlçe ve köylerinde iş sahalarının ve yeterli tarım alanlarının bulunmaması nedeniyle nüfusta bir artış olmamaktadır. İlçenin nüfusu 2000 yılı nüfus sayımında toplam 19295 kişi yaşamaktadır.
 

İdari Durumu

   İlçemize bağlı 2 Belde , 28 Köy, 61 mezra vardır. Köylerde yerleşim toplu olmakla beraber dağınık yerleşimde görülür. Köylerin 17’si dağlık alanda, 10 tanesi ovada nehir kenarında kurulmuştur. Köy altı yerleşim birimi olarak tarım ve hayvancılıkla geçinen mezralara rastlanır.

   İnsanlar, yapı malzemesi olarak doğada bol bulunan toprak çok kullanmışlardır. Taş temeller üzerine kerpiç duvarlı, yer yer düz veya kiremit çatılı evlerde görülür. Evler iki veya üç odalı olup, birden fazla aileyi barındırır. Ataerkil aile geleneği görüldüğü Yazıhan’da çok çocuklu geniş aile hakim durumdadır.

   Devlet yönetimi ile halk arasındaki ilişkiler olumludur. Okulsuz, susuz, elektriksiz ve PTT ile bağlantısı olmayan köy bulunmamaktadır. İlçede bulunan PTT Şubesi ile Durucasu ve Fethiye Beldeleri, Hamidiye, Sürür, Karaca, Sinanlı, Boyaca, Epreme, İriağaç ve Bereketli köyleri otomatik santralla telefon görüşmelerini sağlanmaktadır. İlçe merkezinde kurulu 393 hat kapasiteli telefon santralı halen 357 aboneye hizmet vermektedir.

   İlçe PTT Merkez Müdürlüğü hizmetlerini kiralık bir binada yürütmektedir. Hizmet binasının yapılması için arsa satın alınmış olup, 1997 yılında bina yapımı için girişimlerde bulunulmuştur.
İlçemizde Asliye Ceza Mahkemesi, Asliye Hukuk Mahkemesi, Kadastro Mahkemesi, Sulh Hukuk Mahkemesi, İcra Tetkik ve Ceza Mahkemesi, Sulh Ceza Mahkemesi ve Cumhuriyet Savcılığından kurulu adli teşkilatı bulunmaktadır.

   İl Özel İdare Müdürlüğü bütçesinden  ( KÖYDES ) projesi kapsamında köylere yardım çalışmalarına başlanmıştır. Müdürlükte 1 Müdür, 1 boş memur kadrosu ve Kaymakamlık Köylere Hizmet Götürme Birliğinde istihdam edilen bir sözleşmeli personel bulunmaktadır. İş yoğunluğu nedeniyle memur kadrosunun doldurulmasına ihtiyaç vardır.
 

Sosyal Durum:
 
Konut

   Çevre ve sosyo-ekonomik şartlar dolayısıyla İlçe merkezinde İlçe ve köylerimizde konutlar genelde taştan ve kerpiçten yapılmıştır. Modern betonarme bina yok denecek kadar azdır. Yeni binalar yapılmaktadır. Bunlar da genelde resmi binalardır.

Sosyal Yaşantı

   Halkta Türk kültüründe yaşatılan gelenek-göreneklerin hepsi mevcuttur. Halkın geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır. Tarlalar susuz olduğundan verim düşüktür. Buda büyük kentlere ve Almanya’ya olan göçü hızlandırmıştır. İlçenin insanları önemli ölçüde hayvancılıkla uğraştıklarından, Haziran-Eylül arasındaki günlerini “Yamadağı” denilen yaylada, çadırlarda geçirmektedir..

Sağlık

   İlçemizde sağlık hizmeti 15.01.2008 de açılan ilçe Devlet Hastanesi ve 3 sağlık evi yanı sıra 112 Acil Sağlık Hizmetlerini de yürütmektedir. 3 Doktor, 2 Hemşire, 4 Ebe, 3 Sağlık Memuru, 1 Acil Tıp Teknisyeni, 1 Laboratuar Teknikeri, 1 Röntgen Teknikeri, 1 Tıbbi sekreter,  3 Şoför ve 1 Teknisyen görev yapmaktadır.

Durucasu Belde sağlık ocağında ise 1 Doktor ve 1 Hemşire bulunmaktadır.

Buzluk Köyü Sağlık Ocağında 1 Doktor, 1 Ebe görev yapmaktadır.

Fethiye Belde Sağlık Ocağında Geçici görevle 1 doktor, 1 ebe görev yapmaktadır.

Sürür Sağlık evinde 1 vekil ebe görev yapmaktadır.

Kömüşhan Sağlık evinde 1 vekil ebe görev yapmaktadır.

Ambarcık Sağlık evinde 1 vekil ebe görev yapmaktadır.

Mısırdere, Karaca, İriağaç, Epreme, Akyazı, Sinanlı, Tecirli,  Mısırdere, Karaca, Akyazı, Hamidiye, Boztepe Köylerinde Sağlık evi vardır. Görevli personel bulunmamaktadır.
 

Eğitim Öğretim
   İlçede Eğitim-Öğretim hizmetleri İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü kanalıyla yürütülmektedir. İlçemiz 1 Genel Lise, 1 Çok Programlı Lise,  9 Müstakil İlköğretim Okulu, 16 Birleştirilmiş Sınıf İlköğretim Okulu, 1 Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü ve  1 Sürücü Okulu bulunmaktadır. Bu eğitim-öğretim hizmetlerinde 74 branş 54 sınıf  27 ücretli 12 anasınıfı öğretmeni ile 14 kurs öğreticisi hizmet vermektedir.

   İlçemiz İlk ve Orta dereceli okullarda 2603 öğrenci eğitim öğretim görmekte olup, 21 köy 35 belde olmak üzere toplam 56 yerleşim biriminden 640 öğrenci 20 Taşıma Hattında 6 Taşıma Merkezi İlköğretim Okullarına taşınmakta ve bu öğrencilere Taşımalı İlköğretim kapsamında öğle yemeği verilmektedir. Şartlı nakil transferinden 2007 yılında 949 öğrenci faydalanmıştır.

Milli Eğitimin Durumu:

   İlçemiz Milli Eğitim Müdürlüğünde 1 Müdür, 1 Şube Müdürü, 1 Şef, 4 Memur,  ve 1 Hizmetli ile iş ve işlemler yürütülmektedir.

   Halk Eğitimi çalışmaları kapsamında,  2007–2008 İlçe genelinde 2 Halıcılık, 5  Makine Nakışı, 3  Giyim, 2  Bilgisayar, 2  Satranç, 1 Tiyatro, 1 El Sanatları,  2  Bağlama, 9  Üniversiteye hazırlık, 1  Türk Halk Oyunlar ve 8  OKS kursu olmak üzere toplam 36 kurs açılmış olup,  bu kurslara 518 kursiyer devam etmektedir .

   İlçede okuma - yazma oranı % 90 civarındadır. Bu oranın ve eğitimin kalitesini yükseltmek için çalışılmaktadır. İlçemizde bir halk kütüphanesi mevcuttur.

Ekonomik Durum
 
   İlçenin geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır. Tarım topraklarının susuz olması nedeniyle verim düşüktür. Yetiştirilen tarımsal ürünler; Buğday, mercimek, nohut, arpa, şekerpancarı, kayısı ile çeşitli sebze ve meyvelerdir.

   İlçe genelinde gerçek usulde 73, basit usulde 211, kurumlar vergisi mükellefi 4, sermaye şirketi 4, Kooperatif 17, KDV Gerçek usul 97 mükellefimiz mevcuttur. Ayrıca tahsisli taşınmaz sayısı 283, gelir getirebilen taşınmaz sayısı 3166, İlişikli Defterdeki Taşınmaz sayısı 457`dir.
 
Sanayi
   Köy Hizmetleri, Karayolları ve Şeker Fabrikası ihtiyaçları olan taş, çakıl, kireç ve mıcır`ı İlçemizde bulunan taşocaklarından sağlamaktadır.
 
Tarım
   Tarım hizmetleri 1 Müdür, 3 Mühendis, 1 Ziraat Teknikeri, 1 Ziraat Teknisyeni, 3 Veteriner Hekim ve 1 işçi ile hizmet vermektedir.

   İlçemizin 2007 yılı ürün rekoltesi buğdayda 13,500 ton, arpada 33,500 ton, nohutta 830 ton ve kırmızı mercimekte 110 ton olarak gerçekleşmiştir.

   Yine sebze olarak da kavun, domates, patlıcan ekimi yapılmakta olup, kavun ve karpuz üretimi Malatya İl toplamının %70-80’ini teşkil etmektedir. Karpuzun 2007 yılı rekoltesi 8500 ton, kavun 2150 ton, domates 820 ton, salatalıkta ise 265 ton olarak gerçekleşmiştir.

   Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfınca yaptırılan 13 adet il Özel İdare Müdürlüğünce de 5 adet seranın yapılması İlçemiz sebze üretiminin artmasında ve teşvik edilmesinde büyük katkıları olmuştur. İlçe Tarım Müdürlüğünce de sebze üretimi hususunda teknik yönden çiftçilerimize destek olunmaya devam edilmektedir. 2008 yılı içerisinde meyveciliği geliştirmek ve çiftçilerimizi kayısıya alternatif olması amacıyla Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfıyla ortak bordur elma bahçesi projesi çalışmalarımız devam etmektedir.

   İlçemizde 6600 adet sığır, 22000 adet koyun ve keçi bulunmaktadır. İlçemizin kuzeyindeki tavuk çiftliğinde 27000 adet tavuk beslenmekte, üretilen yumurta ve piliçler dışarıya satılmaktadır.

Ulaşım ve Altyapı

   İlçemizin İl’e uzaklığı 40 km. olup, Hekimhan-Malatya karayolu üzerindedir. Durucasu ve Fethiye Beldeleri ile Kömüşhan, Alican, Sürür, Tecirli, Dedekargın, Balaban, Eğribük, Karaca, Bereketli ve Sinan köyleri asfalt, diğer köy yolları ise stabilizedir.
 
İçme suyu - Kanalizasyon

   Merkez ve köylerimizde Şebekeli içmesuyu mevcuttur. 2007 yılında 1 köyümüzde kanalizasyon şebekesi tamamlanmıştır. Kanalizasyonu olan köylerimiz Sürür, Eğribük, Dedekargın, Sinanlı, İriağaç, Böğürtlen, Karaca, Hamidiye ve Tecirli`dir.

KAYMAKAMLIK KÖYLERE HİZMET GÖTÜRME BİRLİĞİ
 
   Köyler Hizmet Götürme Birliği işlemleri Özel İdare Müdürü ve bir geçici personel ile yürütülmektedir. Bir binek aracı mevcuttur.   
              
Köylere Hizmet Götürme Birliğince 2007 yılında tamamlanan işler.